مشاهیر

حاج شیخ نصرالدین خالصی

حاج شیخ نصرالدین خالصی
حاج شیخ نصرالدین خالصی

سپاس برای خداوند خالق عالم و سلام و صلوات بر رسولانش از ادم تا خاتم ص و درود  بر اولیای الهی و انسانهای مخلص و متعهد که با انجام امورات دینی و اسلامی و انسانی مراحل کمال را طی نمودند  و جهان هیچ وقت ان شا ءالله از انها خالی نیست و نخواهد شد چون وجود انها همانند چراغ هدایتی برای دیدن در تاریکی و ظلمات عالم برای بقیه انسان ها است و خداوند تبارک و تعالی وعده داده به کسانی که دستورات او را و فرمایشات رسول الله ص را به راستی و صدق کامل و ایمان پاک انجام میدهند که انها خوف و ترسی نداشته و ندارند و جایگاه انها فردوس است

إِنَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَأَقَامُوا الصَّلَاهَ وَآتَوُا الزَّکَاهَ لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِندَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ: کسانی که ایمان آوردند و اعمال صالح انجام دادند و نماز را برپا داشتند و زکات را پرداختند، اجرشان نزد پروردگارشان است؛ و نه ترسی بر آنهاست، و نه غمگین می‌شوند.

این یادداشت در مورد یکی از انسان های فرهیخته و پاک نهاد در صده اخیر در اورامانات و شهرستان پاوه به مناسبت سی و نهمین سالگرد وفات این شخصیت بزرگ می باشد و این شخصیت مورد بحث ما  کسی نیست جز عارف بالله حاج شیخ نصرالدین خالصی طالبانی رحمه الله علیه.

آن مرحوم  یکی از بزرگان و نیک مردان پاوه و اورامان بوده که جایگاه ویژه ای در میان مردم بخصوص اهل دل و عرفان منطقه داشته و دارد و می توان او را در زمره بزرگان طریفت و عرفان مانند سراج الدین، حسام الدین، خالص طالبانی، شیخ قادر نجار و… بحساب آورد و مرتبه و شان او زبانزد خاص و عام و جایگاه ویژه ای در میان مردم داشته و حب مردم نسبت به او گویای این ادعا و دلیل بر آن است.

نصرالله خالصی ملقب به نصر الدین فرزند ملا عبد العزیز پاوه ای می باشد که در سال ۱۲۶۴ش در پاوه به دنیا آمد و مراتب علمی را نزد پدرش ملا عبدالعزیز و برادرش مرحوم شمس الدین، شیخ محمد رحمه الله علیه و سپس نزد علمای بر جسته پاوه و کردستان به پا یان رساند و به همراه برادرش شیخ محمد روانه شهر کرکوک عراق گردید و نزد شیخ علی خالص ملقب به محدث کرکوکی متمسک گردید و خرقه ارشاد از جانب ایشان دریافت کرد.

در زمان حیات شیخ محمد، شیخ نصرالدین هم یار و هم قدم ایشان و در خدمتش بود و در غیاب شیخ محمد تکیه و امورات و مراسمات عارفانه را اداره می کرد. در محرم سال ۱۲۹۸ش پس از فوت شیخ محمد رسما به جانشینی ایشان و به ارشاد طریقه قادریه طالبانی در شهر پاوه و حومه مشغول گردید و در مدت ۵۸سال بعد از فوت شیخ محمد زندگی پر برکت و پر ثمری داشته و منشاء خیر و برکت برای جامعه مسلمانان بوده است. در تمام مناطق اورامان  و روستا های تابعه و کردستان تکیه ها و دراویش و شاگردان و خلیفه های زیادی داشته است خصوصا در سنندج.

شیخ نصرالدین یکی از باسخاوت و متدین تری مشایخ اورامان بوده به طوری که خانه شیخ اصطلاحی است که تا کسی بداند که یک نفر مهمان بسیاری دارد و در خانه شیخ همیشه باز است و مهمانی که نذری دارد یا درد دل و مشکلی که از شیخ می خواهد برایش دعا و یا راهنمای کند و در شبهای جمعه تکیه شیخ مملو از عارفان و دراویش مخلص و انسانهای فداکار و دینداری بوده اند که با شکل و شمایل مخصوص به خود دینداری و نیایش نموده اند و اغلب آنها سواد آکادمی و علمی امروزی یا مدرکی نداشته اما در انجام کارهای عام المنفعه و همیار مردم با همت شیخ پیشقدم بوده اند.

لفظ درویش در پاوه انسانهای پاک و مقدس را نمایان می کند و در اعیاد فطر و رمضان بعد از نماز عید آش گندمی(کشکک) در تکیه پخته و بین مردم و نمازگزاران پخش می گردد و این رسم حسنه هنوز هم ادامه دارد. مهمانداری و مهمان پذیری خانه شیخ و تکیه که اغلب مستمندان و فقرا در آن جای داشته اند و تکیه مامن و ماوای بی پناهان، غریبان، مسافران و در راه ماندگان  بوده است. شیخ نصرالدین در میان مردم برای حل مشکلات خانوادگی و گرفتاریهای اجتماعی و قومی همیشه پیش قدم بود و آنها را حل و رفع می کرد، چون جایگاه و مقامی که داشت باعث احترام گذاشتن مردم به ایشان در هر موردی می شد.

عیادت مریضان و سرکشی به خانه فقرا همراه دراویش از خصوصیات شیخ بوده و اغلب شنیده ایم که دیوانگان مجنون را در خانه شیخ با زنجیر اورده اندیا مریضان دیگر، اما ایشان با کرامات خود به اذن خداوند آنها را شفا داده است و مردم پاوه و حومه اغلب نوزادان خود را برای نامگذاری خدمت شیخ می بردند تا اذان را ایشان به گوش نوزادان بخوانند و فرزندان را نامگذاری کند. ضمنا باید عرض کنم که هیچ انسانی بغیر از پیامبران معصوم نیست و من خدای نخواسته قصد معصوم ساختن یا بدون گناه بودن و خلاصه خارق العاده نشان دادن شیخ نصرالدین را ندارم چون ایشان انسان بوده و اشتباهاتی هم داشته و در برنامه عرفانی هم اشتباه و سهوی داشته اند اما آن همه خدمت و ارشاد کجا و آن اشتباهات کجا؟

آن بزرگوار پس از ۵۸ سال ارشاد در سن ۹۲سالگی در ساعت یازده صبح روز شنبه ۲۶/۹/۱۳۵۶شمسی وفات نمودند. به نقل قول از دراویش و بزرگان در زمان فوت شیخ نصر الدین پاوه و حومه را ماتم گرفت و مردم  از کوچک و بزرگ و زن و مرد شروع به شیون و زاری نمودند، ولی یاد و نام او همیشه باقی و ماندگار است.

روزنامه اطلاعات آن روز با تیتری به نام: رهبر طریقت قادریه پاوه در گذشت، خبر نوشته بود:

« حضرت شیخ نصر الدین خالصی رهبر طریقه قادری شهرستان پاوه در ساعت ۱۱روز شنبه ۲۶/۹/۲۵۳۶ (۱۳۵۶) پس از طی ۹۲سال خدمت به خلق دعوت حق را اجابت فرمودند و زندگی را بدرود گفت و در میان اندوه ساکنان شهرستان اورامانات  و کلیه پیروان در ارامگاه خانوادگی در جوار برادر خود  حضرت شیخ محمد خالصی بخاک سپرده شد  حضرت شیخ که مدت ۵۸سال رهبری طریقه قادریه را بعهده داشت یک دقیقه از اجرای وظایف دینی غافل نبود و تا اخرین لحظا ت عمر ارشاد و راهنمایی مسلمین را بنحو شایسته و بایسته انجام دادند(به نقل از روزنامه اطلاعات اذر ۱۳۵۶ش) »

ایشان را در منطقه رسول ئاوای پاوه در کنار برادر بزرگوارش به خاک سپرده اند. از خاطرات و عادات شیخ مسافرت های بهار و پاییز به زیارتگاه حضرت ویس بوده حتی اغلب اوقات در هنگام مسافرت ایشان باران می باریده که اهالی منطقه ماهیدشت و روستاهای اطراف ویس القرن او را شیخه بارانه نامیده اند و مریدان و مردم پاوه او را راهی می کردند و ذکر و دعا و عبادت در انجا فضای معنوی خاصی را ایجاد می کرد و از انجا هم به زیارتگاه باوا حیران تشریف می بردند و سفر های هم به کرکوک انجام می دادند.

اینجا باید یادی کنیم از تعداد دراویش مخلصی که اکنون در قید حیات نیستند، مانند درویش احمد، درویش فراح، درویش نظیف، درویش غفار، درویش محمد علی، درویش محمود، درویش عبدالمجید، درویش مصطفی و… انسانهای دیگری که یاد کردن از نام همه آنها مطلب را طولانی می کند. خداوند آنها را غریق رحمت خود کند چون کتاب ها می خواهد تا اسامی همه آن بزرگواران را بنویسیم و کسانی از آن بزرگواران که اکنون در قید حیاتند انسانهای مخلص ومومن که ایمان و اخلاص را از استاد خود به ارث برده اند. تکیه شیخ تا سال ۱۳۳۷در محله قدیمی پاوه نزدیک مسجد حاج عثمان بود که در آن سال جایگاه  کنونی به عنوان مسجد و تکیه انتخاب شد و  هر شب جمعه ذکر و دعا و لا اله الا الله و الله اکبر گفتن عاشقان در ان حال و هوای معنوی به وجود می اورد و پنج فرض نماز یومیه درآن برگزار می گردد خصوصا اذکار شب جمعه و صلاه آن واقعا معنوی، شنیدنی و دیدنی است .

بعد از فوت شیخ نصر الدین فرزند مرحومش استاد حاج شیخ طه خالصی رحمه الله علیه جانشین برحق و شایسته ایشان همان راه و روش پدر بزرگوارش را ادامه داد و ایشان در تاریخ ۱۷/۲/۱۳۹۰به رحمت خدا رفتند و بعد از ایشان اکنون حاج شیخ شهاب الدین خالصی جانشبن و تکیه دار آن بزرگواران است و تکیه و مسجد خالصی دارای رونق و برکت است و هر هفته میزبان عارفان و مردم مومن می باشد.

شیخ نصرالدین پنج بار ازدواج کرده اند که حاصل این ازدواج ها پانزده فرزند می باشد و فرزندان او همه انسانهای متقی و مخلص هستند که اغلب شغل شریف معلمی داشته یا دارند و مورد احترام مردم و اهالی پاوه و اورامان می باشند. در مورد خصوصیات شیخ نصرالدین به نقل قول از فرزند مرحوم حاج شیخ طه رحمه الله علیه می فرمود که توکل به خدا و اعتماد به نفس از ویژگی برجسته اخلاقی پدرم بود. همچنین در خصوص زندگی اجتماعی نسبت به میهمان نوازی و دست گیری از مستمندان و تامین سرپناه برای در راه ماندگان و درویشان و مهمانان پاوه که عموما از روستاهای اطراف و برای کار کردن به پاوه آمده اند اشاره می کند. شیخ غذایش با غذای مهمانانش یکی بود و اگر روزی بر حسب اتفاق مهمانی بر سفره اش نبود درویشی را با خود به منزل می اورد و تا سفره اش بدون مهمان پهن نشود. از شیخ نصرالدین کرامات بسیاری دیده شده است که هنوز هم در اذهان و خاطرات مردم شهر پاوه و حومه به یادگار مانده است.

خداوند آن بزرگوار و تمام درگذشتگان را غریق رحمت کند و آنها را در زمره ی بهشتیان قرار دهد. امین

سیروس عزیزی

سیروس عزیزی
سیروس عزیزی

 

شیخ نصرالدین خالصی در سال ۱۲۶۴ ه.ش در پاوه به دنیا آمد. مراتب علمي را نزد پدرش ملا عبدالعزيز و برادرش شيخ محمد خالصي و سپس نزد علماي برجسته آن زمان به پايان رسانيد. وی به همراه برادر بزرگ خود، مرحوم شيخ محمد، روانه شهر كركوك عراق گرديد و نزد شيخ علي خالصي، ملقب به محدث كركوكي متمسك گرديد و خرقه ارشاد از جانب ايشان دريافت کرد. در سال ۱۲۹۹ ه.ش، پس از وفات مرحوم شيخ محمد خالصي، رسماً به جانشيني ایشان و ارشاد طريقه قادريه طالباني در شهر پاوه مشغول گرديد. پس از ۵۸ سال ارشاد در سن ۹۲سالگي در ساعت ۱۱ صبح روز شنبه ۲۶/۹/۱۳۵۶ ه.ش وفات فرمود. ایشان پنج بار ازدواج کرده‌اند که حاصل آنها، ۱۵ فرزند است.

شیخ طه خالصی، فرزند ایشان در مورد پدر خود می‌گوید: توکل به خدا و اعتماد به نفس دو ویژگی برجسته‌ی اخلاقی پدرم بود. وی همچنین در خصوص زندگی اجتماعی شیخ، به مهمان‌نوازی و دست‌‌گیری از مستمندان، و تامین سرپناه برای در راه ماندگان، درویشان و مهمانان پاوه که عمداً از روستاهای اطراف و برای کار کردن به پاوه آمده‌اند، اشاره می‌کند. شیخ طه می‌گوید: شیخ غذایش با مهمانش یکی بود و اگر روزی –بر حسب اتفاق-  مهمانی بر سفره‌اش نبود درویشی را با خود به منزل می‌آورد تا سفره‌اش بدون مهمان پهن نشود. از شیخ نصرالدین کرامات بسیاری دیده شده که هنوز هم در اذهان و خاطره‌ی مردم شهر و منطقه و حتی سراسر ایران به یادگار مانده است. شیخ نصرالدین دعاهائی به نام «بازو بند» و «ابو دو جانب» (طولانی‌ترین دعای شیخ، برای درمان کسانی که دیوانه و مجنون بوده‌اند) را برای شفا نوشته‌اند که هیچ نشانی از آنان برجای نمانده است.

آرامگاه شیخ نصرالدین در کنار برادرش شیخ محمد خالصی، در مرقد شیخ محمد در شهر پاوه واقع شده است.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا