جاذبه گردشگری

سراب هولی بخش اول

سراب هولی
سراب هولی

سراب هولی از مناطق دیدنی و تفریحی شهر پاوه است که در شمال شرقی شهر پاوه، پایین‌تر از تفرجگاه بیدمیری واقع شده است كه در طول سالیان متمادی از پیدایش اولین سكونتگاه سراب هولی در این شهر تا به اكنون از آب این چشمه در مصارف شرب و غیر شرب در موارد كشاورزی استفاده شده است.

سراب هولی با آب و هوای مطبوع خود، با قهوه خانه معروفش، سالیان سال خاطره ساز مردم پاوه بوده است.

سراب هولی
سراب هولی

ویاچه کسی همانند ماموستا بیسارانی که درخصوص آن آهوی ازختن رم نموده که میفرماید.

ئاهوی خـــوته ن خیز دیده په رخه تا          تاریای ره ویل ناف مـوشک مــه تا

پای تیـــز ده وانیــی نمه کـه روکه م          تا زه یــد هـــه بلی مه وینو وه چـه م

هه بلی چیش تاف دی خاترمه بوشـاد         جـه وه شی ده وران ساف سه رئازاد

ئه خیاوان په رگول چه قه ی بولبولان       دایه ره ی زه نجیــر زولف ســونبــلان

مه بو وه پا به ند ئه ی خوته ن خیـزه        ئه ی ئاهــوی ره ویل موشک ناف بیزه

سراب هولی
سراب هولی

ماموستا بیسارانی چه به جا با این همه آرایهای ادبی ازسراب هولی یاد نموده اند، می فرماید آهوی ختن زمین که موژگان خودرا درجوی آب دید فکر کرد که تیرصیاد ودرکمین اوست، از ترس رم نمودودرهیچ مکانی نتوانست آرام گیرد، تا اینکه به سرچشمه سراب هولی رسید، که آن همه زیبایهای خدادادی را دید آرام گرفت ودرآن مکان ساکن گردید.

ما سرابی داشتیم(شهلا صادقی)

گوشه گوشه های شهر پاوه جای نا امیدی است، چه نماها و زیبایی هایی می توانستیم به این شهر بدهیم و طرح هایی كه شاید زیبایی شهر را دوچندان می كرد اما افسوس با گذشت زمان هر روز دست و پنجه می فشاریم و حسرت به دل می گوییم ای كاش …. اینگونه نمی شد و ای كاش همان بافت فرسوده و قدیم را در شهر داشتیم تا دكراسیونی در حد ….

سال ها پیش در پاوه سرابی داشتیم بنام هولی كو كجاست ؟؟؟ سراب هولی امروز به مقبره ای از بتن تبدیل شده است . گلوی آب های هولی را سیمان ها و میلگردهای بتن می فشارد و سنگینی زیادی بر دل دارد . هر بار كه از آن مسیر می گذرم تماشایش آزارم می دهد ، چراكه زیبایی های سراب هولی را به چند دینار بی ارزش فروختند! شاید شما دوستان عزیز كه این دل نوشته را می خوانید به سراب صحنه رفته باشید،حدوداً ۱۰یا ۱۲ سال پیش از طرف اردوی دانش آموزی ما را به خرابه ای بنام سراب صحنه بردند و از پاوه تا صحنه منتظر دیدن منظره ای بودم با جلوه های آنچنانی، ولی برخلاف انتظار در حقیقت دره ای بی نظم و خاكی را مشاهده نمودیم . به یكی از مسئولین گفتم ، همون سراب هولی پاوه میرفتیم بهتر بود،

حداقل زیر سایه چنار هایش می نشستیم . ای كاش آن زمان امكانات داشتم و عكس سراب صحنه را می گرفتم و پیوست این نوشته ها می شد . امسال كه با یكی از آشنایان گذرمان به شهر صحنه افتاد اتفاقی یادی از آن خرابه كردیم ، دوستان با خنده و مزحكه كه نه بابا شما اشتباه می كنید الان سراب صحنه را ندیده اید . پس از متقاعد كردن بنده مرا به آنجا دعوت كردند ما به آنجا رفتیم و با كوله باری از حسرت و آه و اندوه برگشتیم ،بد برداشت نكنید ما بخیل نیستیم كه شهر های دیگر پیشرفت كنند ، ولی در مقابل شهرمان مسئول هستیم . یادمان باشد پاوه را روزی میرزا عبدالقادر با سراب هولی معرفی كرد . جه ویمیر بویه‌ر هولی سراوه‌ن / سرمایه‌ی سحت حیاتی پاوه‌ن دایم ئارامگای جه‌رگی یارانه‌ن / جای عیشو نه‌شات چم خۆمارانه‌ن آه و هزاران افسوس كه میرزاری پاوه ای این شعر همیشه زنده را برای چه سرابی ساخت سرابی كه سال ها پیش به خاطر بی توجهی ما به ویرانه ای تبدیل شد و چنارهایش را قاتلان چوب از ریشه بر كندند و به جای سبزه ها و سایه های درختان به جای گل های رز زردی كه حصار باغ هایش شده بود سیم خاردارهایی با تیزی و برندگی طمع و حرث مال دنیا عوض كردند.

سرابی كه روزهای قلقل سماورهای قهوه خانه هایش كه عاری از بدی و بدخواهی جوانان بود و جای مردان سرشناس و كهن سال و باتجربه و محل مشاركت ها و مشورت های عمومی بود را به فراموشی سپردیم و نه خبری از آن قهوه خانه ها و نه آن سراب مشهور است و انگار نه انگار كه سرابی هم در پاوه وجود داشته است . شاید بگویید كه آب شرب پاوه آلوده می شد و ….ولی برای جلوگیری از بین بردن فضای تاریخی و قدیمی حتما یک راه حلی منطقی نیز می توانست جلو دار این نابودی شود اما افسوس… سالها پیش به امید ساختن پارك در كنار سراب هولی ، اهداء زمین ساختمان آموزش و پرورش به عنوان زمین چمن فوتبال ، ایجاد تفرجگاه در باغهای آن مسیر، ساختن مكان تفریحی و هتل چادر و …. ، روزها را سپری كردیم و هیچ خبری هم از تفریحگاه و پارك نشد .

ای كاش دوستان عزیزی كه در حال ساختن آبشارهای جاده كمربندی بودند كمی به این فكر فرو می رفتند كه وجود دو آبشار مصنوعی آنهم در چند متری همدیگر نه تنها زیبایی به شهر نمی دهد بلكه مزحك و بی معنی هم می باشد . آنها می توانستند حداقل برای جلو گیری از نابودی تاریخ و نام سراب هولی که شده یكی از این آبشارهای دست ساخته را در نزدیكی بتن های بی روح سراب هولی (پایین تراز منبع آب آشامیدنی ) می ساختند . این روزا كارمان شده دست و پنجه به هم فشردن و حسرت گذشته را خوردن بی آنكه بگوییم امروز گذشته ی فردایمان می شود پس امروز را بسازیم كه فردا راهم ویران نكرده باشیم . اما امروز هم دیر نیست ، خوشا به حال دل سهراب كه چه زیبا گفت : چشم ها را باید شست جور دیگر باید دید پس بیاییم برای زیبا سازی شهرمان ، تفكر نماییم و با خلاقیت و استفاده از کارشناسان ، شیوه های نوینی را برای رسیدن به این هدف بوجود آوریم .

 

سراب هولی : محمد غریب معاذی نژاد

یاد داشت پیش رو   توضیحاتی پیرامون مسائل مربوط به سراب هولی است ، هر چند که نگارنده درگذشته هم پیرامون مسائل جانبی وکم وکیف  ان مطلبی را پیش روی  همشهر یان    ودوست داران طبیعت قرار داده است،  لیکن در تکمیل وادامه  مطالب قبلی  خود خاطر نشان می سازد  ، که همه شهر ها ی ایران  در حال رشد وتوسعه نسبی بوده ودراین میان شهر پاوه هم مستثنی نبوده  و  شهر، درحال دگرگونی  بوده  وچهره  شهر ملقب به هزار ماسوله تغییرات اساسی را به خود دیده  و احداث  ساختمان های  عمودی در قسمت های مختلف ، شهر را تحت تاثیر  و چشم انداز سنتی  غالب شهر که قبلا نمایی منحصر به فرد وبه  صورت پله کانی  بوده، در عرض  چند  سال گذشته   تغییرات اساسی را به خود دیده است .هر چند حفظ کلیت شهر از بعد سیما ی ظاهری وتوجه به بافت سنتی، کاریست چند بخشی ئهمت بلند مردم ومسولین را مطلبید  .

 تعداد زیادی  از  فاکتورها وعناصرطبیعی ،جغرافیایی وفرهنگی  که  ارزش واعتبار  خاصی  به شهرپاوه  بحشیده بودند آنها هم  تحت تاثیر این روند رشد وتوسعه عمرانی وشهری، قرار گرفته ودر حال پاک شدن از ذهن عامه مردم  اعم از داخل شهر ویا مسافران بیرون از شهر وشهرستان  می باشند  ،در این میان  می توان به سراب یا بهتر بگوییم سراو  هولی نماد (طراوت وجوشش ) ساکنین این شهر اشاره نمود .

 اساس وبنیان  شکل گیری  بیشتر  سکونت گاهها وبه تبع آن  پاوه از همان ابتدا  یعنی ، دوران  ساسانی وقبل آن باز می گردد که  بر مبنای آب  سراب هولی بوده است،  چرا که عامل وجود ی هر سکونت گاهی در همه  عرصه های ی جغرافیایی در  ابتدا آب ومنابع آن بوده ومی باشند . درمیان دره های بینا بینی دامنه های شمالی وجنوبی کوه  شاهو از شاخص ترین سکونت گاه های موجود می توان به شهر  پاوه اشاره نمود ، ارزش واعتبار وجود ی پاوه ، منهای منابع انسانی  خلاق البته (در گذشته های دور )  ، همین چشمه وسراب هولی بوده ومی باشد  . کارکرد ونقش اساسی این چشمه ، جهت استفاده  باغات  پایین دستی و مصرف ساکنین اولیه شهر  در محله های  چند گانه  بوده  است .که از طریق چندین جوی آب این کار انجام می گرفته.به تناسب دوره های مختلف زمانی دبی  وآبگذری آن ، تغییرا ت  قبل توجهی  را به خود ندیده است  که آنهم به سبب قرار گرفتن این منبع مهم آبی  بر روی رسوبات دره ودامنه های پایین دستی کوه شاهو با بارشهای برفی وبالای ۱۰۰۰میلیمتر بوده است ، لازم به ذکر است رشد جمعیت  ومهاجرت های حاشیه ای واحداث ساختمانها ،این مهم را می طلبد تا در آینده سهمی از آب سد داریان در آینده و زمانی که به بهره برداری می رسد  در جهت احیای باغداری سنتی ویا بهتر بگوییم بی ثمر شهر، ودیگرفعالیت های ذکر شده تخصیص یابد تا حداقل سراب هولی بتواند نفس راحتی  کشیده  وسرریز جمعیتی ودیگر مایحتاج عمومی به آب ،سد سیروان محول و وگذار گردد، بدون شک بیشتر  شاخصه های طبیعی  و فرهنگی یک مکان ، با تاریخ وفرهنگ  آن جامعه  جغرافیایی  مانوس شده اند وباید در ماندگاری و حفظ اثر نام های  آنان تلاش مضاعغی صورت پذیرد .

معمولا حساسیت هایی از جانب اکثر مردم در دیگر نقاط ایران هنگام  به زیر آب رفتن بنا ها ومیراثهای فرهنگی  به هنگام احداث سدها در روزنامه ها به گوش رسیده است حال باید پذیرفت  مسولین ودست اندر کاران محترم آب و…. در شهرستان حساسیت زیادی در مورد حفظ این منبع آبی در جهت آلوده نشدن انجام داده ومسلما قابل تقدیر است ولی از بعد  حفظ میراث فرهنگی وجغرافیایی جای دستی دیده نمی شود  .از نگاه جغرافیا پسندیده تر  این است که با ساماندهی درست واصولی،  فضای کلی وچشم انداز پیرامونی  این سراب به گونه ای تغییر یابد تا مسافران مناطق دیگر  ویا حداقل نسل سی سال گذشته این شهر بدانند که اصلا سراب هولی کجاست واین سرابی  که شعرای  این شهر در مورد ان سروده اند چه ویژگیهایی داشته است .در واقع ساماندهی این فضای جغرافیایی عزم جدی مسولین شهرستان  ونگاه ورویکردهای آینده نگر ،عالمانه وفرهنگی را می طلبد تا حداقل اطراف این سراب که به فضای پرت وحاشیه ای  مبدل  گشته به  بوستانی جهت گردشهای علمی  ومکانی برای بازدید دانش آموزان شهر ستان تبدیل گردد در واقع در کنار نگاه های فنی ومحکم کاری ها در امورات آب اگر همراه با  دیدی فرهنگی ونیم نگاهی به گذشته یک دیار باشد مسلما جوابگو بوده وارزش واعتبار این فضای جغرافیایی بیشتر وبیشتر خواهد شد  امید است همه دست اندر کاران و شورای محترم پاوه  با رویکردهای عالمانه خود در این زمینه پیش قدم  وموجبات ساماندهی این فضا ها ی منحصر به فرد شهرستان گردند 

     مشاهده بخش دوم مقاله سراب هولی

محمد غریب معاذی نژاد 
محمد غریب معاذی نژاد

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا